Volg ons op Twitter:
Bijzonder Blauw
Kleuren hebben invloed. Niet voor niets bestaat er kleurentherapie.
Blauw heeft een heel bijzondere uitwerking. Maar er is een duidelijk verschil tussen licht- of hemelsblauw en dieper blauw of indigo. En dan is er ook nog violet dat in het kleurenspectrum een nog hogere trillingsfrequentie heeft dan indigo. Denk maar aan de volgorde in de regenboog. Eerst lichtblauw, dan indigo, vervolgens violet. Het daarop volgende ultraviolet kunnen wij niet eens meer zien (bijen wel!). Het zien van een kleur (ook bij planten in de tuin) geeft een bepaalde emotie. Lichtblauw of zuiver blauw schept ruimte (ademruimte), het verwijdt en is rustgevend afstandelijk, kalmeert, verkoelt, relativeert. Het diepblauwe indigo bevat iets rood. Het werkt sterker kalmerend, intens verkoelend, het versterkt intuïtie en begrip zegt men. Violet vibreert nog hoger en kan zo rustgevend werken dat zelfs angst kan verdwijnen. En dat kan allemaal ook in een tuin.
Blauwe kleuren in de tuin
Breng met planten blauw in de tuin en het wordt er subtieler en mooier. Blauw, indigo en violet zijn de kleuren die in de levende natuur het minst voorkomen. Uiteraard wel in de lucht en gereflecteerd in water, maar levend blauw is bijzonder. Combineren met blauwe of blauwbloeiende planten of het maken van een ‘blauwe tuin’ is een echte uitdaging. Maar wie die aangaat, kan een resultaat bereiken om jaloers op te worden. Bijzonder blauw is overal te vinden. Blauw komt in bladeren voor en in bloemen, bij vaste planten, heesters en bomen, waterplanten en eenjarigen. We halen er een paar voor het voetlicht.
Heel mooie blauwen
- Caryopteris: deze prachtige heesters worden ca. 1 m hoog. Ze bloeien in augustus-september- oktober met blauwe tot violette bloemen in pluimen. Niet voor niets heet een heel bekende varieteit: Caryopteris × clandonensis ‘Heavenly Blue’.
- Eryngium is de blauwe distel of kruisdistel. Een vaste plant. Niet alleen zijn de stengels en bladeren grijs- tot staalblauw, de korfachtige bloemen (in juni-augustus) zijn schitterend violetblauw! De meeste worden 75-125 cm hoog, maar Eryngium planum ‘Blauer Zwerg’ haalt maximaal 50 cm.
- Bij een ander geslacht, de kogeldistel (Echinops)zijn de blauwe bloemhoofdjes kogelrond. Bekende vormen zijn Echinops bannaticus ‘Blue Globe’ en ‘Taplow Blue’ (ca. 1 m; juli-september).
- Perovskia is een steil omhoog groeiende heesterachtige vaste plant uit Tibet en omgeving, die in augustus-september met massa’s violetblauwe bloemen aan de witviltige twijgen bloeit.
- De Amerikaanse sering (Ceanothus)lijkt wel iets op Caryopteris. Ook Ceanothus bloeit met opstaande pluimen (juli-oktober). Er zijn prachtige hybridecultivars van, zoals de lichtblauwe ‘Gloire de Versailles’ en de indigoviolette ‘Topaze’.
- De anijsplant of dropplant (Agastache)is een vaste plant uit Noord-Amerika, 75-100 cm hoog, die bloeit met lange, opstaande aren violetblauwe (Agastache rugosa) en blauwpaarse (‘Blue Fortune’) bloemen.
- De blauwe klokjesbloemen van de Afrikaanse lelie (Agapanthus) kent bijna iedereen, net zoals de vele soorten intens blauwe gentianen (Gentiana), hemelsblauwe vergeet-me-nietjes (Myosotis) en blauw schapengras (bijv. Festuca cinerea ‘Frühlingsblau’ en ‘Blausilber’.
Allemaal sfeervolle planten! Nog een paar aanraders: Ceratostigma plumbaginoides is een laag struikje met volblauwe bloemen in september-oktober, C. willmottianum (1 m) bloeit hemelsblauw in juli-oktober. Heel bijzonder is Vitex agnus-castus, een tot 2,5 m hoge, bladverliezende heester die in september-oktober bloeit met onwaarschijnlijk blauwe, geurende bloempluimen.
Vrouwen en blauw
Wetenschappelijk is vastgesteld dat sommige vrouwen meer afgebakende kleuren blauw kunnen onderscheiden. Zij zien dan dus meer soorten blauw. Bij mannen schijnt dat niet voor te komen. Mannen zijn ook veel vaker kleurenblind.
Tuintips voor augustus
- Controleer uw planten op schimmels: het wordt vochtiger!
- Lavendel terugsnoeien.
- Uitgebloeide bloemen wegnemen.
- Tuinplanten en gazon deze maand voor het laatst voeding geven.
- Clematis planten.
- Coniferen met kluit en hagen planten. Bladverliezende hagen voor de laatste keer snoeien.
- Blijf regelmatig uw gazon maaien en wieden.
- Wilt u pioenrozen (ver)planten, doe dat dan nu!
Bron: PPH
Familie feestje
Een heel interessante familie die deze maand alle aandacht krijgt is de kaasjeskruidfamilie. Het zegt u misschien niets, maar als u weet dat bijv. de katoenplant ertoe behoort, wordt het al een stuk aansprekender. Ook de tropische okra, waarvan de zaadpeulen vaak in pakketten roerbakgroenten zitten verwerkt, hoort bij de kaasjeskruidfamilie. Net zoals heel veel prachtige sierplanten.
Planten worden sinds de dagen van de Zweedse botanicus Carolus Linnaeus onderverdeeld in divisies, klassen, orden en families. Die worden weer in geslachten onderverdeeld en geslachten in soorten. Dat is grofweg hoe er sinds Linnaeus zijn boek Species Plantarum publiceerde (1753) naar de indeling van planten wordt gekeken. Vroeger alleen op basis van de uiterlijke kenmerken, tegenwoordig ook op basis van het genetische materiaal.
Bijvoorbeeld Abutilon, Malva, Althaea en Alcea, Lavatera en Hibiscus
Als u naar de bloemen kijkt ziet u meteen de familieovereenkomst: de bloemen van de bekende Chinese roos (een kamer-Hibiscus) en Abutilon (prachtig bloeiende kuipplanten, bijv. de driekleurige ‘Belgische vlag’) lijken sterk op elkaar. Dat geldt iets minder voor de tuinhibiscussen (Hibicus syriacus en Hibiscus thuringiaca) waarvan ook varieteiten bestaan die met massa’s veel kleinere, gevulde bloempjes bloeien. De grote blauwe, witte (soms met rode vlek) of roze bloemen met in het midden tot een buis vergroeide meeldraden, herkent u wel onmiddellijk. Sommige vormen struiken tot wel 4 m hoog. Maar forse snoei is geen probleem; ze bloeien er niet minder rijk door. Prachtstruiken zijn het en keuze genoeg!
Lavatera kent eenjarige soorten en vaste planten, waarvan sommige struikachtig uitgroeien tot wel 150 of 175 cm hoog. Ze bloeien overdadig in de periode juni-september met roze, rode, lila, witte enz. bloemen. Snoei ze ieder jaar in april diep terug, dan herhaalt het kleurenfeest zich daarna in alle hevigheid!
De echte kaasjeskruiden (Malva) zijn een- en tweejarige en vaste planten, waarvan o.a. het overblijvende muskuskaasjeskruid (Malva moschata) met massa’s trossen helderroze bloemen in juni-augustus heel bekend is (60 cm hoog). Heel mooi zijn ook Malva sylvestris ‘Primley Blue’ en ‘Marina’ met grote bloemen in een bijzondere tint blauw (75 cm hoog).
Heemst (Althaea officinalis) is een bekende tot wel 150 cm hoge, inheemse tuinplant met viltig behaard blad, die in juli-september met clustertjes bleekroze bloemen bloeit. Heemst verdraagt zoute lucht. De verwantschap met de tweejarige stokrozen (Alcea rosea) is overduidelijk. Die kent ook iedereen. Geen cottage garden zonder stokrozen! Alle soorten houden van een zonnige groeiplek en voedzame grond.
Nog meer leden van de kaasjeskruidfamilie!
Het verrast u misschien, maar ook de linden (Tilia-soorten) horen erbij. Zelfs de enorme Afrikaanse en Australische broodboom baobab (Adansonia), de cacaoboom (Theobroma), de kapokboom (Bombax) en de heilige boom van de Tahitianen: de strandpopulier (Thespesia).Een prachtfamilie, die kaasjeskruiden!
Klimplanten
Het echte 3D-tuinieren lukt in kleine tuinen alleen goed met klimplanten. Klimplanten kleuren en camoufleren makkelijk hele muren, schuttingen, schuurtjes en nog veel meer. Klimplanten tegen gevels zorgen voor extra isolatie en opvang van fijnstof. Ze staan stevig geworteld in de grond, maar vragen in de tuin bijna geen bodemruimte.
Er zijn er honderden om uit de kiezen: rijke bloeiers, groenblijvers, zelfhechters, slingeraars en winders, vaste planten en heesters, soorten die verrukkelijk kunnen geuren en andere die dichte groene wanden kunnen vormen en minder esthetische zaken moeiteloos aan het oog onttrekken en verfraaien. Er zijn er die makkelijk 10 m of meer klimmen, maar ook klauteraars die met hun bloemen hooguit op een bescheiden 2 à 3 m pronken (op neus- en oogniveau bij het langslopen). U kunt ook prachtige combinaties maken, bijv. rozen met clematis, blauweregen met druif, klimop met kamperfoelie, of kiwi met hop of passieflora.
De schijnaugurk (Akebia quinata) is een vrolijke klimmer met dunne, donker gekleurde ranken en heel mooi, fijn, vijfdelig blad. Als deze uit China, Japan en Korea afkomstige plant in april-mei bloeit met paarsbruinrode bloemen – vandaar ook wel de naam ‘chocoladeplant’ – geurt de hele tuin verrukkelijk naar vanille. Later verschijnen in een warme zomer groene, donkerpaars verkleurende vruchten die op 5-10 cm lange, dikke augurken lijken. Er zitten zwarte zaden in. Akebia kan met zijn hechtranken tegen gaas of een andere klimsteun tot 7 m hoog klimmen. Hij is half wintergroen. In een strenge winter verliest hij zijn blad. Hij groeit in iedere normale tuingrond en in zon tot halfschaduw.
Groenblijvende clematis (Clematis armandii) komt uit West-China. Deze exotisch aandoende plant heeft smal, langwerpig, leerachtig blad dat in zachte winters aanblijft. Vanwege de matige winterhardheid moet hij op een beschutte plek tegen een zuidmuur groeien of – nog beter – in een grote pot of kuip en ’s winters worden beschermd. Hij bloeit in april-mei met grote trossen kleine roomwitte bloemen die – net zoals Akebia – naar vanille geuren. Er zijn verschillende cultivars, o.a. ‘Apple Blossom’ met lichtroze bloemen en bronskleurig uitlopend blad, en ‘Snowdrift’ met witte, sterker geurende bloemen.
Het grote plantengeslacht Clematis telt ruim 500 soorten en wel 1500 cultuurvormen. De meeste verliezen hun blad in de herfst en zijn zeer winterhard. De bloeitijden lopen uiteen van heel vroeg in het jaar (bijvoorbeeld Clematis alpina met blauwe, knikkende klokjesbloemen), via zomerbloeiers met massa’s grote witte, roze, rode, gele, blauwe of paarse bloemen, tot herfstbloeiers zoals Clematis flammula die van augustus tot oktober is overdekt met kleine witte, heerlijk geurende bloemen. Daarna volgt prachtig, lang aanblijvend, zijdeachtig vruchtpluis (ook bij veel andere soorten). Deze soort werd al in de 16e eeuw gekweekt! Wie goed kiest, kan van het vroege voorjaar tot laat in de herfst van bloeiende clematissen genieten.
Klimhortensia (Hydrangea anomala petiolaris) is een fraaie, tot 5 m of meer hoge, zelfhechtende klimmer uit Japan en Korea, die het zelfs tegen een muur op het noorden goed doet. Hij bloeit in juni-juli met grote platte schermen witte bloemen. Niet wintergroen.
Verzorging
Klimplanten groeien graag in voedzame, humusrijke, diep losgemaakte, iets vochtig blijvende grond. Sommige, zoals klimop (Hedera) of wingerd (Parthenocissus) hechten zichzelf vast, andere hebben een klimsteun nodig. De voet van clematissen tegen fel zonlicht beschermen.
Tuintips voor april
Vroeg bloeiende struiken na de bloei snoeien; zaaien en planten; wintergroene heesters en coniferen planten; onkruid wieden; plantensteunen bij hoge vaste planten zetten; organische mulch tussen de planten aanbrengen; gazon maaien en bemesten.
Bron: PPH, Colour your life
Bezoekersvraag: Coniferenhaag en Annabelle combineren, kan dat?
Vraag:
Een vraag: wij hebben onze tuin een aantal meters omzoomd met een hoge conifeerhaag. Tussen deze haag en het terras hebben we een border van ca 0,50 meter.
Deze strook willen wij herplanten, en mijn voorkeur gaat uit naar de hortensia Annabelle. De vraag is: verdragen deze struiken en heesters elkaar?
Kunnen wij deze combinatie planten, of gaat de conifeerhaag hier schade van oplopen?
Alvast dank voor uw antwoord!
Met vriendelijke groet,
Lia Tromp
Antwoord:
Beste Lia,
Coniferen en Hortensia’s kunnen elkaar wel verdragen, ze ‘bijten’ elkaar zeker niet maar:
50 cm is te smal voor een rij Annabelle’s, de omvang van deze planten is behoorlijk groot, ook al snoei je ze ieder jaar.
Nog een nadeel is dat de coniferen haag veel vocht wegneemt direct langs de haag waardoor het behoorlijk droog kan zijn. Een hortensia heeft redelijk veel vocht nodig en zal zo heel vaak gesproeid moeten worden.
Het laatste probleem is dat de Annabelle met zijn flinke omvang en groot blad het licht wegneemt voor de haag en deze zal bruin worden direct achter de hortensia’s. Een conifeer die eenmaal bruin/kaal is geworden loopt niet meer uit, en dat is een probleem in de winter als de Annabelle kaal is.
Conclusie is dat ik het niet aanraad om de 50 cm. border te beplanten met Annabelle’s.
Als de border in de zon ligt is Lavendel misschien een keuze? In de schaduw kan je denken aan lage Rhododendron’s of Azalea’s
Succes, Marcel.
Bezoekersvraag: Equisetum-planten bij elkaar in een moerasachtige bak, wat voor aarde?
Vraag:
Als ik equisetum-planten bij elkaar in een moerasachtige bak wil
houden, wat voor grond moet ik dan gebruiken?
Rob.
Antwoord:
Beste Rob,
Een schone oplossing is de bak te vullen met vijversubstraat, voordeel is dat het heel luchtig is en de wortels zich er goed in ontwikkelen én het is schoon, geen modder dus (dat scheelt ook luchtjes) Je moet wel bij het planten wat groeibollen (Velda) in de kluit van de plant drukken voor de nodige voeding. Na verloop van een paar weken vult de substraat in de bak zich met bacteriën die organisch afval verteren en weer omzetten in opneembare voeding voor de planten. Zo ontstaat er een kringloop die gunstig is voor een gezonde groei van de planten. Een volgend voorjaar druk je weer wat groeibollen bij de planten om alles op te starten na de wintermaanden.
Mocht je een vijver hebben kan je met een klein vijverpompje water in de bak pompen en dmv een slang terug laten lopen vanuit de bak de vijver in, dit geheel functioneert als een prima biologisch filter. De wortels van de planten samen met het substraat houden fijn vuil vast, wat dan weer wordt verteerd door de bacteriën!
Succes, Marcel.
Coniferenhaag hoe wat waar en wanneer, snoeien, voeden en planten
Taxus baccata
Planten van Coniferen/Taxus:
Meest gestelde vraag: hoeveel moet/mag ik er plaatsen pe meter? dit is natuurlijk afhankelijk van de maat van de aangeschafte planten. Er zijn twee manieren om er achter te komen, zet een vijftal aangeschafte planten op een rijtje, laat de planten elkaar net aanraken. Dit is de afstand die goed is om te planten, meet vervolgens de afstand die er is uitgezet en doe het sommetje.
Natuurlijk mogen de planten iets verder uit elkaar (wat geld bespaard bij aanschaf) óf iets meer tegen elkaar aan (wat meer direct een dichtere haag opleverd)
Voeding:
Om te beginnen gooi NOOIT meststoffen in een plantgat, maakt niet uit wat u plant en of de buurman dat al jaren doet. Neem gewoon geen risico op verbranding van de wortels.
Wilt u persé voeding dicht bij de wortels geven dek deze dan eerst af met een laagje grond voordat u de plant(en) in het plantgat plaatst. Niet alle meststoffen geven verbranding aan de wortels, maar liever ‘safe than sorry’ zeg ik altijd maar.
Gebruik voor een coniferenhaag een goede coniferenmest of evt. een specifieke ‘haag’mest, u kunt direct na het planten de meststof aan de voet van de haag verdelen en daarna goed aanwateren met de tuinslang.
Snoeien/Scheren:
Voor de meeste coniferen is het meest ideale plan om twee maal per jaar te scheren, naar mijn mening is JUNI tijdens de groei een goede maand, en daarna weer in AUGUSTUS/SEPTEMBER. In deze laatste maande geeft een conifeer nl. een zgn. ‘Nagroei’ na deze laatste scheerbeurt zal hij nog een mooie frisse uitloop geven zodat de haag er in de winter ook mooi uit ziet. Denk er wel goed aan om de basis van de haag altijd iets breder te laten dan de top zodat de dwarsdoorsnede van de haag dus naar boven toe iets taps toeloopt. Dit is belangrijk in de winter met sneeuwval, de haag valt dan niet zomaar uiteen als we op een flinke sneeuwdeken worden getrakteerd zoals de afgelopen twee winters.
Ten Slotte:
Hieronder vindt u een filmpje dat laats zien hoe een coniferenhaag zou moeten scheren. Succes!