Volg ons op Twitter:
Groene vijvers en UV-C filters, hoe wat waar en waarom
Veel mensen met een vijver hebben last van groen water in de zomermaanden, wat is het probleem? wat kan groen water veroorzaken en wat kan er aan gedaan worden?
Heel kort door de bocht is de ooraak van groen water (zweef-algen):
- Teveel voeding in het water: Oorzaken zijn meestal teveel vissen, te weinig planten of een combinatie van beide.
Nu we weten wat de oorzaak van het probleem is kunnen we een oplossing bedenken door simpel en logisch na te denken.
Wat zijn ‘teveel vissen’ in een vijver?:
Als je een vijver op een natuurlijke manier zonder dure filters en producten helder wilt krijgen en houden moet je het visbestand in de hand houden, 10 visjes op iedere 1000 liter water inhoud van de vijver is een redelijke houvast bij niet al te grote vissen. Zijn de vissen flinker van maat, dan is het beter om ervan uit te gaan dat 1 meter vis per 1000 liter water het maximum is.
Vissen eten, en ontlasten net als wij. Ontlasting van vissen is mest of voeding in het vijverwater, bij aanwezigheid van veel voeding in het water is er voldoende voor zweefalg en draadwier om zich te ontwikkelen.
Draadwier:
Draadwier
Draadwier kan simpel handmatig uit de vijver worden verwijderd en is vaak in het vroege voorjaar aanwezig. Vroeg in het voorjaar is het water nog koud van de winter en moeras en waterplanten kunnen nog niet uitgroeien. Een kleine periode in het vroege voorjaar (normaal eind Februari t/m eind Maart) is het water warm genoeg voor draadwier om zich te ontwikkelen, maar voor moeras en waterplanten nog niet. De draadwier kan in deze periode profiteren van de volop aanwezige voeding en zal flink kunnen uitgroeien. Het water in een vijver met veel draadwier is over het algemeen mooi helder, aan de ene kant omdat het nog te koud is voor zweef-alg en aan de andere kant omdat de draadwier veel voeding uit het water wegneemt.
Draadwier bestrijden (als gewenst) is simpel, je kan met een stok de wieren opdraaien en uit de vijver verwijderen. Er zijn ook veel middeltjes tegen draadwier waarvan er vele zijn gebaseerd op koper. Koper in het water is iets waar een lagere plant zoals de draadwier niet mee overweg kan, en de plant zal snel verslijmen en verdwijnen. Echter na een paar weken kan hij alweer opnieuw opduiken. Ik ben geen fan van koper-gebaseerde middelen omdat het een zwaar metaal is wat er in de vijver wordt gegooid beter is de draadwier af en toe te verwijderen. Zodra de moeras en waterplanten gaan groeien en voeding opnemen uit het water zal de uitgroei van draadwier sterk verminderen. Let wel op uw waterwaarden, zorg dat het water hard genoeg is (waarde liefst minstens 10º Duitse hardheid) Draadwier doet het minder goed in deze omstandigheden, evenals zweefalgen.
Zweefalg:
Zweefalg onder microscoop
Zweefalg is een probleem dat pas voorkomt in het latere voorjaar en de zomer t/m het najaar. Zodra het water in de winter onder de 10 / 12 ° C duikt is de groei van de zweefalg gestopt en wordt het water helderder.
Net als draadwier kan zweefalg alleen uitgroeien als er voldoende voeding aanwezig is om van te profiteren. Zijn er veel vissen dan is er veel voeding in het water, en zijn er (te)weinig planten wordt er te weinig voeding opgenomen zodat er een overschot is. Van dit overschot kan een zweefalg profiteren en op uitgroeien.
Heel simpel uiteen gezet kunt u zich het volgende voorstellen. Stel in een vijver is 1 kilo voeding aanwezig, en de aanwezige moeras en waterplanten kunnen bij elkaar 800 gram opnemen. Dit betekend dat er 200 gram overblijft waar dan zweefalgen en/of draadwieren van kunnen profiteren.
Waterwaarden:
Belangrijk voor moeras en waterplanten om voeding optimaal op te kunnen nemen uit het water zijn de waterwaarden. De belangrijkste waarden voor het goed functioneren van een vijver zijn de GH, KH en PH waarde.
Heel vaak wordt er veel gepraat en gekeken naar de PH waarde, echte de GH en KH waarde zijn veel belangrijker omdat de combinatie van deze mede de PH waarde bepalen alsook de hoeveelheid zuurstof die het water kan binden.
Laat dus bij problemen altijd uw waterwaarde testen en zorg dat u redelijk precies de waterinhoud en het plant en visbestand van uw vijver weet.
UV-C filter:
Als er zich ondanks alle goede zorg toch veel problemen blijven voordoen in de vijver, misschien omdat u b.v. geen afscheid wil nemen van een deel van het visbestand, dan zijn er altijd nog hulpmiddelen die ervoor kunnen zorgen dat zweefalgen worden bestreden zonder dure middelen.
Het UVC filter is een simpel maar zeer effectief wapen tegen zweefalg (NIET TEGEN DRAADWIER) het vijverwater met de zweefalg wordt opgepompt door een buis met daarin een glazenbuis waar de sterke UVC lamp brand. De zweefalg is erg gevoelig voor de directe blootstelling aan het UVC licht en verbrand. Na verloop van tijd blijft er geen zweefalg meer over in de vijver en is het water helder.
De lamp in een UVC filter is verwisselbaar, en moet om de 5000 / 6000 uur gebruik worden verwisseld. Normaal gesproken bij constant gebruik komt dit overeen met één seizoen van maart tot november. In november maakt u het UVC filter los, maakt hem schoon en slaat u hem op voor de winter om bevriezen en breken van het quartsglas te voorkomen. Deze glazen buis in het UVC filter is zeer kwetsbaar en moet zeer voorzichtig worden behandeld.
Combinatie drukfilter met UV lamp
Tegenwoordig worden UVC filters niet alleen los, maar ook gecombineerd met een pomp of met een (druk)filter aangeboden. Als u alleen last heeft van zweefalg in een verder redelijk normale natuurvijver is een los UVC filter of een combinatie van pomp met UVC filter voldoende, als u niet alleen last heeft van groen water, maar ook andere troebelheden door vissen of andere redenen is een doorstroom of drukfilter in combinatie met UVC filter beter. Deze laatste filters vangen ook kleine zwevende deeltjes op dmv andere filtermaterialen zoals schuimringen en of substraten en watten. Die zwevende deeltjes kunnen kleideeltjes zijn of opdwarrelende planten resten. Door ze op te vangen in filter materiaal worden ze uit de vijver verwijderd en dit zorgt uiteraard voor een beter beeld.
Uw tuin in november
Een groot aantal bomen en planten verliest zijn blad in de winter. Daardoor vallen de groenblijvers des te meer op. Coniferen, struikklimop en bamboesoorten zorgen voor mooie, groene hoeken in uw tuin. Vindt u dat uw tuin te weinig groen laat zien in de winter? Plant dan nu nog groenblijvers op verschillende plekken in uw tuin, zodat een mooi geheel ontstaat. U zult zien dat ze gedurende de wintermaanden regelmatig uw blik zullen vangen.
Tweede ronde voor potten
De zomermaanden zijn voorbij dus de bloembakken en potten kunnen weer naar binnen. Dat denkt u misschien, maar het kan ook anders. U kunt de bakken vullen met verse grond en winterharde planten die voor wat kleur zorgen op uw balkon of in de tuin. Om te voorkomen dat de planten bevriezen, moet u de bak wel isoleren met noppenfolie. Laat daarbij de drainagegaten vrij zodat het water weg kan. U zult zien dat het tuincentrum nog volop keuze heeft in planten waarmee u uw bakken en potten kunt vullen: van winterbloeiende heide tot Skimmia en klimop.
IJsvrij
Valt de vorst dit jaar al vroeg in? Zorg er dan voor dat de vijver ijsvrij blijft. Onder het ijs kan zich namelijk gas verzamelen dat uit de modderbodem opstijgt. Tegelijkertijd neemt de zuurstofrijke lucht in het water af, en zo ontstaat een ongezonde situatie voor de planten en dieren in de vijver. U kunt dit eenvoudig voorkomen door een ijsvrijhouder te plaatsen in de vijver.
Langs de oevers
De oeverzone is het rijkst beplante deel van iedere natuurlijke vijver. Oeverplanten zijn er in enorme variatie, met prachtig blad en schitterende bloemen, ze wuiven in de wind en trekken talloze insecten aan, van libellen en waterjuffers tot allerlei kevers en zelfs waterspinnen die (fantastisch om te zien) onder water hun nesten met luchtbellen vullen En tussen de oeverplanten door scharrelen en schuilen kikkers, salamanders, padden en kleine zoogdieren. De vijveroever is een buitengewoon rijk gebied waar de natuur zich helemaal uitleeft en wie geniet daar nu niet van!
De oeverzone van een vijver loopt van natte grond tot ondiep water. In de natuur is dat een overgangsgebied waar de waterstand enorm kan wisselen. Sommige oever- en moerasplanten verdragen daardoor waterdiepten van 0 tot incidenteel wel 40 (50) cm. Op de etiketten bij de planten die u koopt, wordt altijd de tolerantie voor de waterdiepte (dat is de plantdiepte) aangegeven. Maar pas op: die is steeds bedoeld van het (pot)grond/bodemoppervlak tot het wateroppervlak. De hoogte van een pot of bak telt dus niet mee! In een vijver is het handig om de oeverplanten in waterplantenmanden van een flinke maat te zetten, Verzwaar die manden ook, zodat de planten niet omwaaien. Oever- of moerasplanten die sterk woekeren, kunt u zelfs beter in dichte bakken planten, dan groeien de wortels er niet zo snel uit. Het gaat erom dat het (minimale) onderhoud gemakkelijk blijft en de planten niet tot een onuitwarbare wortelmassa in elkaar groeien. Het in manden planten heeft bovendien het voordeel dat u vorstgevoelige soorten gedurende de winter dieper kunt zetten, zodat ze niet bevriezen.
Een gigantische keuze
Het aantal soorten oever- en moerasplanten waar u uit kunt kiezen, is zo groot dat u het assortiment echt zelf moet gaan bekijken in een goed gesorteerd tuin- of vijvercentrum. De keuze varieert van de gele dotterbloemen (Caltha palustris) die ieder voorjaar weer voor een bloemenfeest zorgen, de schitterende witte en gele aronskelken (Lysichiton), gele lissen (Iris pseudacorus), tot lisdodden (Typha) waarvan sommige soorten gemakkelijk 2 m hoog kunnen worden. Geniet van hun ruisende blad en van de sigaren die bij de dwergvormen (die beter in een tuinvijver passen) als dikke, bruine propjes verschijnen (Typha minima). Er zijn breed uitgroeiende, hooguit 10 cm hoge bodembedekkers zoals Mazus reptans met z’n orchidee-achtige paarse bloemen. Er zijn zelfs moerasvarens (Thelipteris palustris) die het in 10 cm diep water helemaal naar hun zin hebben, inheemse mattenbiezen (Scirpus) met bosjes bruine bloempjes, Amerikaanse salamanderstaarten (Saururus) met witte geurende ‘staart’bloemen, Britse watermunt (Preslia) met grote aantallen lila of witte bloemen die naar pepermunt geuren, het prachtige snoekkruid (Pontederia) met zijn blauwe bloemen, lieflijke moeras-vergeet-me-niet (Myosotis), de hoge rode of kardinaalslobelia, lieflijke zachte wollegrassoorten (Eriophorum), moerasspiraea (Filipendula ulmara) met sterk geurende crèmewitte bloemen. Er is veel meer en het is nu tijd om ze aan te schaffen! Er is nog veel meer te vertellen over waterplanten, ga naar www.colour-your-life.nl. en kijk bij de tuinplanten.
Tuintips voor april
Gazon bemesten en maaien; compost als mulch op de grond tussen de planten aanbrengen; vroeg bloeiende struiken na de bloei snoeien (Ribes, Forsythia,
Daphne, toverhazelaar); zaaien en planten; wintergroene heesters en coniferen planten; onkruid wieden; plantensteunen bij hoge vaste planten zetten.
Nú uw water laten testen!
Om problemen met uw vijver later in het voorjaar en de zomer zoveel mogelijk te voorkomen is het aan te raden juist nú in het vroege voorjaar uw water te laten nakijken door een specialist.
Alle waarden die van belang zijn voor uw vijver zijn in de afgelopen winter gezakt, De gezamelijke hardheid, de Carbonaat hardheid zijn gekelderd en de ph waarde is over het algemeen gestegen.
Om overmatige groei van Algen en Wieren zoveel mogelijk te voorkomen is het raadzaam om vooral de gezamelijke en Carbonaat- hardheid te verhogen (in die volgorde met een week ertussen!) die bevorderd de groei en gezondheid van uw zuurstof- en waterplanten die dan bij de juiste temperatuur snel kunnen uitgroeien en zoveel mogelijk van de overvloed aan voedingsstoffen uit uw vijver opnemen. Die overvloed kan er nl. voor zorgen dat als uw planten dit niet optimaal kunnen opnemen algen en wieren een feestmaal krijgen en zich razendsnel zullen ontwikkelen.
Ga naar een vakman, of schaf een goede testset aan, meet de waarden en herstel ze naar optimaal niveau, dit voorkomt al teveel problemen als u er niet op zit te wachten. Herhaal de test(en) na een week of drie nogmaals om te kijken of alles stabiel blijft.